Nothobranchius Rachovii

Nothobranchius rachovii, anual (mevsimlik) killifish denen grubun en renkli üyelerinden biridir. Erkeklerin metalik mavi gövdesi kırmızı–turuncu pul kenarları ve dikey çizgilerle örülüdür; yüzgeçleri ateş renginde, kuyruğun ucu siyah kenarlıdır. Dişiler ise sade gri–kahverengidir.

Anual killifishlerin yaşamı doğadaki kuraklık döngüsüne göre kurulmuştur: balıklar yağmur mevsiminde dolan geçici göletlerde yumurtadan çıkar, birkaç haftada olgunlaşır, yumurtalarını çamura gömer ve göl kuruyunca ölür. Yeni nesil, kuru çamurdaki yumurtalardan bir sonraki yağmurla doğar. Bu yüzden akvaryumda da ömrü kısadır (çoğunlukla 12–18 ay) ve sürekliliği sağlamanın tek yolu yumurtaları düzenli olarak toplayıp saklamaktır.

Mozambik'in orta kesimindeki savan ve taşkın ovalarında, yağmur mevsiminde dolan sığ ve bulanık göletlerde yaşar. Bu sular birkaç ay içinde buharlaşıp tamamen kurur; sıcaklık gün içinde ve mevsim boyunca belirgin biçimde değişir.

• Hacim: Bir erkek ve iki–üç dişi için 30–40 litre yeterli; tür akvaryumu önerilir.
• Zemin: Koyu zemin ya da çıplak taban; yumurtlama için içi kaynatılmış turba dolu küçük bir kap.
• Su: 22–24°C, yumuşak ile orta sert arası, nötre yakın. Süngerli bir hava filtresi yeterlidir; güçlü akıntı istemez.
• Kapak: Sıkı kapak şart; atlar.
• Bakım: Haftada %30 su değişimi. Çok yediği için su çabuk kirlenir.

Etçildir ve hızlı büyüdüğü için iştahı çok yüksektir. Temel besin canlı ya da dondurulmuş yem olmalıdır: kan kurdu, dafniya, sivrisinek larvası, artemia. Çoğu birey kuru yemi isteksiz yer. Günde iki kez, artık bırakmayacak kadar verin.

Erkekler birbirine karşı kavgacıdır ve dişileri yoğun biçimde kovalar. Kısa ömrü ve özel üreme düzeni nedeniyle tür akvaryumunda tutulması en doğrusudur.

Uygun arkadaşlar: Kendi türünden dişiler; ayrı bölmeli büyük akvaryumda başka anual türlerin erkekleri.

Kaçının: Başka Nothobranchius türleriyle aynı akvaryum (dişiler neredeyse ayırt edilemez, melezlenme olur), yüzgeç çeken ve iri balıklar, sıcak su isteyen topluluk balıkları.

Bir erkeğe iki–üç dişi en dengeli düzendir. İki erkek küçük akvaryumda birlikte tutulursa baskın erkek diğerini yıpratır. Dişi sayısı az olursa erkeğin ilgisi tek dişiye yoğunlaşır ve dişi yorulur.

Çift, yumurtlama kabındaki turbaya dalarak yumurtalarını tek tek gömer. Bakım adımları:

• Toplama: 1–2 haftada bir turba alınır, ince bir ağda süzülür ve avuçta sıkılarak fazla suyu atılır; nemli ama damlamayan, toprak kıvamında olmalıdır.
• Saklama: Tür adı ve tarih yazılı kilitli poşette, 20–24°C'de, karanlıkta bekletilir. Turba tamamen kurumamalı, ıslak da kalmamalıdır.
• Süre: Genellikle 3–5 ay; sıcak ortamda kısalır. Yumurtaların içinde koyu gözler ve altın renkli halka görünüyorsa embriyo hazırdır.
• Islatma: Turba, 18–20°C'lik birkaç santim derinlikteki yumuşak suya konur. Yavrular saatler içinde çıkar; çıkmayan yumurtalar turbayla yeniden kurutulup birkaç hafta sonra tekrar denenir.

Yavrular ilk günden yeni çıkmış artemiayı yer, çok hızlı büyür ve yaklaşık iki ayda renklenir. Su seviyesi ilk günlerde düşük tutulmalıdır; aksi hâlde yüzme kesesini dolduramayan "dipte kayan" yavrular görülür.

• Kısa ömür: Bir yaşını geçen bireylerde renk solması, sırt kamburlaşması ve iştah kaybı doğal yaşlanmadır.
• Kadife hastalığı (Oodinium): Nothobranchius'larda sık görülür. Bazı bakıcılar önlem olarak suya litrede 1 gram kadar tuz ekler; bunu yalnızca türün tek başına tutulduğu akvaryumda yapın.
• Bayat su ve artık yem bakteriyel sorunları hızlandırır.

Cinsiyet ayrımı çok kolaydır. Erkekler mavi–kırmızı desenli ve renkli yüzgeçlidir; dişiler sade gri–kahverengi, yüzgeçleri saydam ve renksizdir. Erkekler biraz daha iri ve yüzgeçleri daha geniştir.