Favites Mercan

Favites, masif kubbe ya da tepecik biçiminde büyüyen bir kapalı beyin mercanı cinsidir. Kadehleri çokgendir ve komşu kadehlerle ortak duvar paylaşır; koloni yukarıdan bal peteğine benzer. Favia (Dipsastraea) ile en kolay bu özellikten ayrılır: Favia'da her kadehin ayrı duvarı vardır. Ticarette yeşil ağızlı, kırmızı ya da kahverengi duvarlı floresan koloniler yaygındır.

Mağazalarda tür adı çoğu zaman verilmez ya da Favia ile karıştırılır; bu sayfa cinsi bir arada anlatır (en sık görülenler Favites abdita, F. pentagona, F. halicora ve F. flexuosa). İngilizcedeki "war coral" adı, cinsin komşu mercanlara karşı saldırganlığına gönderme yapar. Ticareti CITES Ek-II'ye tabidir; çiftlik kolonisi ya da akvaryumda üretilmiş frag tercih edin.

• Ultra ya da Rainbow Favites: Kırmızı, yeşil ve turuncu tonları keskin biçimde ayrışan, floresan koleksiyon formları.
• Yeşil-kırmızı Favites: Yeşil ağızlı, koyu kırmızı duvarlı yaygın form.

Kızıldeniz'den Orta Pasifik'e kadar çoğu resif ortamında yaygındır; koloniler doğada bir metreyi geçebilir. Bulanık ve gölgeli yerlerde koyu, açık sularda daha açık renkli olur. Bu esneklik, akvaryumdaki dayanıklılığını açıklar.

• Işık: Orta ışık, yaklaşık 100–250 PAR. Işığı kademeli artırın; floresan renkler mavi ağırlıklı ışıkta öne çıkar.
• Akıntı: Orta ve değişken; kadeh aralarında tortu birikmemeli.
• Yerleşim: Kayanın orta bölgesi. Geceleri uzanan dokunaçlar için çevresinde geniş boşluk planlayın.
• Su değerleri: Tuzluluk 1.024–1.026, KH 7–10 dKH, kalsiyum 400–450 mg/L, magnezyum 1250–1350 mg/L. Hoşgörülüdür, ama ani değişimlerden hoşlanmaz. Nitrat 2–10 mg/L, fosfat 0,03–0,1 mg/L uygundur.

Fotosentetiktir. Geceleri kadehlerden çıkan dokunaçlarla küçük canlıları da yakalar. Haftada bir kez, ışıklar kapandıktan sonra mysis, artemia ya da küçük taneli mercan yemi verilmesi büyümeyi ve rengi destekler. Yemi koloninin üstünde bırakmayın; yakalanmayanı sifonla alın.

Saldırgan bir mercandır. Geceleri normal dokunaçlarından çok daha uzun, iğneli "sweeper" dokunaçlar uzatabilir ve temas ettiği mercanı mide iplikleriyle sindirir. Komşu mercanlarla arasında en az 10–15 cm boşluk bırakın; özellikle etli LPS'leri ve SPS fraglarını yanına koymayın. Euphyllia ve Galaxea ile karşılaşırsa iki taraf da zarar görür.

Cüce melekler ve bazı kelebek balıkları dokuyu didikleyebilir. Çoğu resif balığı ve omurgasızla sorunsuz yaşar.

Masif iskeleti elmas uçlu testereyle kesilerek çoğaltılır. Her parçada birkaç sağlam kadeh bırakın ve kesimden sonra parçaları birkaç hafta düşük akıntıda izleyin. Büyüme yavaş olduğu için kesik kenarın dokuyla kaplanması haftalar sürebilir. Kadehler arasından düzgün bir hat seçmek dokuyu korur.

• Ağartma (bleaching): Ani ışık artışı ya da yüksek sıcaklık rengi soldurur; ışığı kademeli artırın.
• Doku çekilmesi: Çoğunlukla komşu mercan teması, KH dalgalanması ya da kenarda biriken tortudan kaynaklanır.
• Komşu mercanlarda yanık izi: Favites'in yanındaki mercanlarda beyaz, ölü lekeler görürseniz mesafeyi artırın.