Pavona cactus

Pavona cactus, dik duran, ince ve kıvrımlı yapraklardan (frond) oluşan bir taş mercandır. Yapraklar en fazla birkaç milimetre kalınlıktadır ve her iki yüzünde de polip taşır; bir araya gelince patates cipsi ya da marul yığınına benzer. Doğada çoğunlukla zeytin yeşili ve kahverengi tonlardadır; akvaryumda yeşil, krem ve açık kenarlı formları görülür.

Hobide "küçük polipli" mercanlar arasında sayılır, ama Acropora'ya göre çok daha az ışık ister ve daha bağışlayıcıdır. Bu yüzden orta ışıklı karışık resif akvaryumlarına uygun bir SPS seçeneğidir. İnce yaprakları kırılgandır; kırılan parçalar da yeni koloni olabilir.

Taş mercanların ticareti CITES Ek-II'ye tabidir. Akvaryumda kolayca çoğaltıldığı için doğadan toplanmış koloni yerine frag tercih edin.

Kızıldeniz'den Hint-Pasifik'e kadar korunaklı lagünlerde, körfezlerde ve suyu zaman zaman bulanıklaşan kıyı resiflerinde yaşar. Dalgadan korunan bu yerlerde birbirine kaynaşan koloniler metrelerce genişleyen yaprak tarlaları oluşturabilir. Bu tür ortamlar akvaryumdaki orta ışık ve orta akıntı tercihini açıklar.

• Işık: Orta ışık; yaklaşık 75–250 PAR. Daha güçlü ışık yarar sağlamaz, ağarmaya yol açabilir. Az ışıkta yapraklar yassılaşır ve renk koyulaşır.
• Akıntı: Orta, düzensiz akıntı. Yaprakların arasında tortu birikirse doku o noktadan ölmeye başlar; çok sert akıntı ise ince yaprakları yırtar.
• Yerleşim: Kayanın orta kısmı ya da kuma yakın sağlam bir taş; koloni yukarı ve yana genişleyeceği için çevresinde boşluk bırakın.
• Su değerleri: Tuzluluk 1.025–1.026, KH 7–9 dKH, kalsiyum 400–450 mg/L, magnezyum 1250–1400 mg/L. Nitrat 2–10 mg/L, fosfat 0.02–0.08 mg/L. Acropora kadar hassas değildir, ama ani KH değişimi yaprak kenarlarında doku kaybı yapar.

Fotosentetiktir; enerjisinin çoğunu dokusundaki zooxanthella alglerinden alır. Polipleri çok küçük olduğundan iri yemleri yakalayamaz; fitoplankton ya da çok ince toz yemler sınırlı katkı sağlar. Düzenli beslenen balıklı bir akvaryumda ek yeme gerek yoktur.

Bu cins zaman içinde süpürücü dokunaçlar geliştirebilir ve yanındaki mercanları yakabilir; kimyasal rekabet yaptığına dair gözlemler de vardır. Bu yüzden komşu mercanlarla arasında en az 10–15 cm bırakın. Kendisi de Euphyllia, Galaxea gibi güçlü LPS'ler tarafından kolayca yakılır.

Cüce melekler ve kelebek balıkları polipleri didikleyebilir. Bu türe özgü yaygın bir zararlı bilinmez; yine de yeni parçaları mercan banyosundan (dip) geçirin.

Bir yaprak kenarından 2–4 cm'lik parça keskin bir makasla kesilip jel yapıştırıcıyla frag tabanına tutturulur. İnce doku kolay yırtılır; kesimi tek ve temiz yapın, ezmeyin. Kesimden sonra iyot içeren bir mercan banyosu enfeksiyon riskini azaltır. Kırılıp kumda kalan parçalar da sağlam bir taşa yapıştırılarak büyütülebilir.

• Yaprak dibinden doku kaybı: Koloni büyüdükçe alttaki yaprakların ışık ve akıntı alamaması normaldir; doğada da yaprakların alt kısmı ölüdür. Kayıp yukarı ilerliyorsa akıntıyı artırın ve koloniyi seyreltin.
• Ağarma: Çok güçlü ya da ani artırılan ışık. Mercanı aşağı alın.
• Tortu ve yosun: Yaprakların arasında biriken tortu dokuyu öldürür; akıntı yönünü değiştirin ve tortuyu ara sıra pipetle üfleyin.
• Yırtılan doku: Bakım sırasında yaprakları ellemekten kaçının.