Tropheus Moorii

Tropheus moorii, kalın dudaklı küt ağzı, tıknaz gövdesi ve popülasyondan popülasyona tamamen değişen renkleriyle tanınır. Gölün farklı kıyılarındaki gruplar uzun süre birbirinden ayrı kaldığı için kırmızı, turuncu, sarı bantlı ya da neredeyse tek renkli onlarca yerel form oluşmuştur. Bu formlar ticarette "Moliro", "Kaiser", "Bemba" gibi bulundukları yerin adlarıyla satılır; moorii adı altında satılan bazı formların sistematiği hâlâ tartışmalıdır.

Bakımı Malavi mbunalarına benzer ama daha hassastır. Kalabalık bir grup, yüksek oksijenli kararlı su ve bitkisel ağırlıklı yem şarttır. Yanlış beslenen Tropheus'ta görülen şişkinlik kısa sürede ölümcül olabilir.

Kıyıya yakın, 1–15 m derinlikteki kayalık bölgelerde yaşar. Güneş alan kaya yüzeylerini kaplayan, yosun ve mikroorganizmalardan oluşan ince tabakayı (aufwuchs) gün boyu kazıyarak beslenir. Su çok sert, bazik, dalgalı ve oksijence zengindir. Her birey kayalar arasında küçük bir beslenme alanını savunur.

• Hacim: 12–20 bireylik grup için en az 300 litre ve 150 cm boy. Uzunluk, yükseklikten önemlidir.
• Kaya düzeni: Görüş hattını kesen bol kaya yığını; zayıf bireyler saklanabilmelidir. Işık alan kayalarda yosun gelişir ve doğal besin olur.
• Su: pH 8–9, sert su; haftada %30 su değişimi. Nitrat düşük tutulmalıdır.
• Oksijen: Güçlü filtre ve yüzey hareketi; ek hava taşı faydalıdır.
• Bitki: Yumuşak yapraklı bitkiler yenir; kayaya bağlı Anubias çoğu zaman kalabilir.

Otçuldur. Temel yem spirulina ya da sebze ağırlıklı, düşük proteinli pul veya granül olmalıdır. Günde 2–3 kez çok az miktarda verilir; haftada bir gün yemsiz geçirmek sindirimi rahatlatır. Kan kurdu, tubifeks, dana yüreği ve etçil çiklit yemleri verilmez; şişkinliğin başlıca tetikleyicisidir. Dondurulmuş artemia ya da misis arada bir ve çok az verilebilir.

Grup içinde sürekli itişme ve sıralama vardır; baskın erkek alanın büyük kısmını sahiplenir. Saldırganlık ancak kalabalık grupta dağılır; az sayıda Tropheus'ta en zayıf birey hedef olur ve ölebilir. Kurulu gruba tek tek yeni birey eklemek grubu bozar.

Uygun arkadaşlar: Orta–üst suda yaşayan Cyprichromis ve Paracyprichromis, Synodontis kedi balıkları; büyük akvaryumda iri Julidochromis türleri.

Kaçının: Başka Tropheus türleri ya da renk formları (melezlenir, kavga eder), küçük akvaryumda Petrochromis, Malavi mbunaları, etçil yem gerektiren türler (ortak beslenme Tropheus'u hasta eder), karidesler ve bitkili düzenler.

• En az 12, ideal olarak 15–20 birey birlikte tutulur; saldırganlık ancak böyle paylaşılır.
• En kolay yol, aynı formdan 15–20 genci birlikte almaktır; erkekler ve dişiler zamanla kendiliğinden belirginleşir.
• Yetişkin grup kurulacaksa 1 erkek : 4–5 dişi hedeflenir; büyük akvaryumda birden fazla erkek olabilir.
• Akvaryumda yalnızca tek renk formu bulunmalıdır; farklı formlar melezlenir ve birbirine daha sert saldırır.
• Gruba ekleme gerekiyorsa birkaç birey birlikte eklenir ve kaya düzeni aynı anda değiştirilir.

Dişi ağzında kuluçkalar. Erkek kayaların arasında kısa bir kur yapar; dişi az sayıda (genellikle 5–15) iri yumurta bırakır ve hemen ağzına alır. Kuluçka yaklaşık 4 hafta sürer ve dişi bu sürede yem yemez. Yavrular 1,5 cm'ye yakın, tam gelişmiş olarak bırakılır; kayaların arasında saklanarak çoğu zaman ana akvaryumda büyüyebilir. Ezilmiş spirulina yemi ve yeni çıkmış artemia ile beslenirler.

• Tropheus şişkinliği (bloat): En büyük tehlike. İştahsızlık, beyaz ipliksi dışkı, hızlı solunum ve karında şişlik görülür. Yanlış yem, aşırı besleme ve stres tetikler; erken dönemde uzman önerisiyle tedavi edilmezse birkaç gün içinde ölümle sonuçlanabilir.
• Taşıma stresi: Yeni gelen gruplar birkaç gün yem reddedebilir; bu sürede zorla beslenmemelidir.
• Kavga yaraları: Grup küçükse ya da kaya düzeni yetersizse görülür.

Dışarıdan ayırt etmek zordur. Erkekler genellikle biraz daha iri, alın profili daha dik ve gruba hükmeden bireylerdir. Kuluçkadaki dişi şişkin gırtlağıyla belli olur. Kesin ayrım genital papillaya bakılarak yapılır.